సురవరం ప్రతాపరెడ్డి జీవిత చరిత్ర

సురవరం ప్రతాపరెడ్డి జీవిత చరిత్ర (1896-1953)

ప్రారంభ జీవితం మరియు విద్య

సురవరం ప్రతాపరెడ్డి 1896, మే 28న మహబూబ్ నగర్ జిల్లా (ప్రస్తుత గద్వాల జిల్లా)లోని ఇటిక్యాలపాడు గ్రామంలో రంగమ్మ మరియు నారాయణరెడ్డి దంపతులకు జన్మించారు. చిన్న వయస్సులోనే తండ్రి మరణించినందున, చిన్నాన్న రామకృష్ణారెడ్డి చెంత పెరిగారు. విద్యార్థిగా ఎబియం మిషనరీ పాఠశాలలో ప్రాథమిక విద్యను, హైదరాబాద్ నిజాం కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్ను, మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ కళాశాలలో బి.ఏ. పట్టా సాధించారు. 1916లో పద్మావతిని వివాహం చేసుకున్నారు; వారికి నలుగురు కుమారులు మరియు నలుగురు పుత్రికలు.

రచయిత, పరిశోధకుడు మరియు పత్రికా సంపాదకుడిగా సేవ

ప్రతాపరెడ్డి బహుముఖ ప్రతిభ కలిగిన పండితుడు. తెలుగు, హిందీ, ఉర్దూ, సంస్కృతం, పార్సీ, ఆంగ్లం వంటి బహుభాషలలో ప్రావీణ్యం సంపాదించారు. వారి ప్రధాన కృషి వివరాలుగా:

• ప్రముఖ రచనలు: వారు రాసిన “ఆంధ్రుల సాంఘిక చరిత్ర” ఇప్పటికీ ప్రామాణిక గ్రంథంగా గుర్తింపు పొందింది. “హిందువుల పండుగలు”, “హైందవ ధర్మవీరులు”, “గ్రంథాలయోద్యమము” వారి ఇతర ముఖ్య రచనలు.

• తెలంగాణ సాహిత్యానికి కీలకమైన సంకలనం: తెలంగాణలో కవులే లేరని అప్పటి వ్యాఖ్యలకు సవాలు చెప్పే విధంగా, 354 మంది కవుల జీవిత విశేషాలతో కూడిన “గోల్కొండ కవుల సంచిక”ను ప్రచురించారు.

• భాష, ప్రజల పట్ల ప్రతిబద్ధత: నిజాం పాలనా కాలంలో, రాజకీయాలను ప్రశ్నించే “గోల్కొండ”, “భారతి”, “ప్రజావాణి” పత్రికలను స్థాపించి సంపాదకుడిగా పనిచేసారు.

• కథా సంకలనం: వారి “సురవరం ప్రతాపరెడ్డి కథలు” ఆనాటి నిజాం పాలనా వ్యవస్థ, గ్రామీణ జీవనం, సామాజిక సమస్యలకు నేరుగా సాక్ష్యంగా నిలుస్తుంది.

సాంఘిక, భాషా ఉద్యమ నాయకుడు

సురవరం ప్రతాపరెడ్డి కేవలం పండితుడు మాత్రమే కాక, క్రియాశీల సంస్కర్త మరియు ఉద్యమకారుడు కూడా.

• రెడ్డి హాస్టల్ కార్యదర్శిగా: విద్యార్థులలో దేశభక్తిని, చైతన్యాన్ని పెంపొందించడానికి, హాస్టల్ గ్రంథాలయాన్ని విస్తరించడానికి కృషి చేసారు.

• ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు అధ్యక్షుడిగా: 1944లో ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు అధ్యక్ష పదవిని నిర్వహించడం, వారి సాహిత్య ప్రతిష్ఠకు నిదర్శనం.

• సంఘ సంస్కర్తగా: వారి రచనలు మరియు పత్రికల ద్వారా సామాజిక అన్యాయాలను ఎత్తిచూపారు మరియు సంస్కరణల కోసం పోరాడారు.

రాజకీయ జీవితం మరియు స్వాస్థ్యం

• రాజకీయ ప్రవేశం: జీవిత చివరి దశలో రాజకీయాల్లోకి ప్రవేశించారు. 1952లో జరిగిన తొలి ఎన్నికలలో, వనపర్తి నియోజకవర్గం నుండి హైదరాబాద్ రాష్ట్ర శాసనసభకు ఎంపీగా ఎన్నికయ్యారు.

• మరణం మరియు వారసత్వం: 1953, ఆగస్టు 25న మరణించారు. తెలుగు జాతి, సంస్కృతి పట్ల వారి అపారమైన కృషికి గుర్తింపుగా, హైదరాబాద్లోని ట్యాంక్ బండ్ వద్ద వారి విగ్రహం ప్రతిష్ఠించబడింది. మరియు 1955లో వారి రచన “ఆంధ్రుల సాంఘిక చరిత్ర” కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డును అందుకుంది.